1/2025 Archieven - Klinische Psychologie

Hersenstof: stof tot nadenken

eefke_vansas — Mon, 10 Mar 2025 13:23:56 +0000

In zijn boek met de treffende titel Hersenstof neemt Christophe Lafosse, doctor in de psychologie en gespecialiseerd in klinische neuropsychologie, de lezer mee op een intellectuele reis waarbij niet alleen kennis over de complexiteit van onze hersenen wordt onthuld, maar ook de symbolische betekenis van ‘stof tot nadenken over de hersenen’ diepgaand wordt verkend.

Het bericht Hersenstof: stof tot nadenken verscheen eerst op Klinische Psychologie.

Van exclusie naar meer inclusie

eefke_vansas — Mon, 10 Mar 2025 13:23:48 +0000

Personen met een antisociale persoonlijkheidsstoornis (APS) zijn onbehandelbaar, meer nog, een behandeling kan hen nog antisocialer maken. Gewelddadige personen willen niet veranderen. Dit zijn enkele argumenten die vanuit de reguliere gezondheidszorg opgeworpen worden om niet met zulke profielen aan de slag te gaan. Hierbij veronderstelt men dat deze groep hors catégorie is en enkel binnen een apart forensisch zorgcircuit behandeld kan worden. Toch is het een utopie dat deze personen allemaal uit de reguliere geestelijke gezondheidszorg (ggz) geweerd zouden kunnen worden.

Het bericht Van exclusie naar meer inclusie verscheen eerst op Klinische Psychologie.

Psychosen: is een spectrumbenadering het beste alternatief?

eefke_vansas — Mon, 10 Mar 2025 13:23:35 +0000

In 33 antwoorden op evenzovele vragen geven de auteurs een overzicht van de hedendaagse kennis over de psychotische stoornissen, gaande van schizofrenie, manie, melancholie, paranoia en psychogene psychosen tot en met alledaagse vervreemdingsbelevingen. De voornaamste hedendaagse wetenschappelijke literatuur wordt toegelicht, zowel de biologische en de sociale psychiatrie komen aan bod als het psychotherapieonderzoek.

Het bericht Psychosen: is een spectrumbenadering het beste alternatief? verscheen eerst op Klinische Psychologie.

Het helen van oude wonden

eefke_vansas — Mon, 10 Mar 2025 13:23:28 +0000

Het voorheen breed verspreide pessimisme over psychotherapie bij ouderen ligt gelukkig al enige tijd achter ons. Vandaag werken steeds meer klinisch psychologen met senioren. En waar men vroeger voornamelijk neuropsychologisch onderzoek verrichtte, gaan velen heden ten dage ook psychotherapeutisch aan de slag. Deze toegenomen aandacht voor het werken met ouderen heeft uiteraard te maken met de demografische realiteit: de vergrijzing en de dubbele vergrijzing (de toename van het aantal hoogbejaarden). Maar ook de grotere mondigheid van de huidige groep senioren speelt hier een rol: ze willen niet weggemoffeld worden aan de ‘rand van de samenleving’ en vinden dat ook het psychisch welzijn tot op hoge leeftijd aandacht verdient. Dit laatste kwam door de coronacrisis nog in een stroomversnelling: er ontstond meer aandacht voor de geestelijke gezondheid, ook bij ouderen.

Het bericht Het helen van oude wonden verscheen eerst op Klinische Psychologie.

Normatieve leeftijdstrends en geslachtsverschillen in DSM-5 maladaptieve persoonlijkheidstrekken bij Vlaamse volwassenen

eefke_vansas — Mon, 10 Mar 2025 13:23:21 +0000

De introductie van het Alternatieve Model van Persoonlijkheidsstoornissen in de vijfde editie van de Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders (DSM-5; American Psychiatric Association, 2013) betekende een ingrijpende verandering voor de klinische persoonlijkheidsdiagnostiek. Naast de evaluatie van het persoonlijkheidsfunctioneren (Criterium A) werden 25 maladaptieve persoonlijkheidstrekken (Criterium B) geïntroduceerd die men als dispositionele bouwstenen van persoonlijkheidspathologie kan beschouwen. Ze kunnen worden gemeten aan de hand van de – gratis beschikbare – Personality Inventory of DSM-5 (PID-5). Hoewel dit dimensionele alternatief een antwoord biedt op tal van tekortkomingen in de traditionele categoriale diagnostiek, lijkt een grootschalig gebruik in de klinische praktijk uit te blijven.

Het bericht Normatieve leeftijdstrends en geslachtsverschillen in DSM-5 maladaptieve persoonlijkheidstrekken bij Vlaamse volwassenen verscheen eerst op Klinische Psychologie.

Rol van ‘waargenomen responsiviteit’ in suïcidale gedachten: een experience sampling-studie bij psychiatrische patiënten

eefke_vansas — Mon, 10 Mar 2025 13:23:13 +0000

Er is een sterke link tussen suïcidale gedachten en interpersoonlijke problemen. De Interpersoonlijke Theorie van Suïcide (Van Orden et al., 2010) – een van de invloedrijkste theorieën over suïcidaliteit – stelt dat suïcidale gedachten tot stand komen doordat mensen zichzelf gaan zien als er alleen voor staand (thwarted belongingness) en als een last voor anderen (perceived burdensomeness). Het is echter onduidelijk welke dagelijkse interpersoonlijke interacties aanleiding geven tot deze cognities of hier juist bescherming tegen kunnen bieden. Een beter begrip van zulke processen is klinisch relevant, omdat specifieke interactieprocessen kunnen worden aangepakt om suïcidale gedachten tegen te gaan.

Het bericht Rol van ‘waargenomen responsiviteit’ in suïcidale gedachten: een experience sampling-studie bij psychiatrische patiënten verscheen eerst op Klinische Psychologie.

Toekomst van de digitale Belgische geestelijke gezondheidszorg

eefke_vansas — Mon, 10 Mar 2025 13:23:05 +0000

Het rapport Digitale interventies en apps voor geestelijke gezondheid werd door de Belgische Hoge Gezondheidsraad in maart 2024 uitgebracht. Dit rapport richt zich op de groeiende rol en de mogelijkheden van digitale technologieën binnen de geestelijke gezondheidszorg (ggz) van België.

Het bericht Toekomst van de digitale Belgische geestelijke gezondheidszorg verscheen eerst op Klinische Psychologie.

Een gesprek met Tania Verhelst, dichter-performer, klinisch psycholoog-psychotherapeut, mens

eefke_vansas — Mon, 10 Mar 2025 13:22:58 +0000

In de rubriek casuïstiek komen meestal casusbesprekingen of voorbeelden van ‘good practices’ aan bod. Een van de voornaamste criteria bij de beoordeling van zo’n bijdrage is of klinisch psychologen erdoor in de praktijk geïnspireerd kunnen worden. Wat minder aan bod ...

Het bericht Een gesprek met Tania Verhelst, dichter-performer, klinisch psycholoog-psychotherapeut, mens verscheen eerst op Klinische Psychologie.

De PRIME-motivatietheorie en drugpreventie: een verkenning

eefke_vansas — Mon, 10 Mar 2025 13:22:50 +0000

Er zijn diverse psychologische stromingen die een verklaring proberen te geven voor verslaving: psychodynamische theorieën, gedragstheorieën, sociale leertheorieën, cognitieve theorieën en duale procesmodellen (zie Strack & Deutsch, 2004). Duale procesmodellen zien gedrag als de uitkomst van een combinatie van automatische (‘onbewuste’) en controlerende (‘bewuste’) processen. Vanuit dit perspectief is het evenwicht tussen beide bij verslaving ernstig verstoord. Recent werden integratieve modellen ontwikkeld, zoals de PRIME-theorie (West & Brown, 2013).

Het bericht De PRIME-motivatietheorie en drugpreventie: een verkenning verscheen eerst op Klinische Psychologie.

Halt mich

eefke_vansas — Mon, 10 Mar 2025 13:22:42 +0000

Op het moment dat ik dit schrijf, legt Donald Trump de eed af als 47ste president van de Verenigde Staten; een gebeurtenis die bij velen diepe afschuw wekt, maar die voor anderen de vervulling is van een langgekoesterde wens. De ...

Het bericht Halt mich verscheen eerst op Klinische Psychologie.